MASALAH KESESAKAN LALU LINTAS DI RAWANG, SELANGOR

 

1.0  PENGENALAN

Rawang ialah sebuah bandar dan mukim yang terletak dalam daerah Gombak, Selangor. Ia merupakan antara bandar satelit Kuala Lumpur yang terawal. Setelah pembukaan perlombongan bijih timah di Kuala Lumpur, ia beransur-ansur bergerak ke arah utara iaitu di Selayang dan Rawang. Ini menjadikan Rawang kawasan kedua aktiviti perlombongan bijih timah di jalankan di Selangor. Sehubungan dengan itu, penempatan di kawasan itu giat dibangunkan disusuli dengan pembinaan stesen kereta api, lebuh raya yang menghubungkan antara utara dan selatan Malaysia, infrastruktur seperti hospital, sekolah dan banyak lagi.

Rawang juga terkenal dengan sebuah bandar perindustrian di mana kegiatan utama di kawasan itu adalah perkilangan. Pelbagai sektor perkilangan telah wujud di kawasan itu sejak awal tahun 90-an seperti kilang simen, automotif, pembuatan plastik dan sebagainya. Masyarakat tempatan kebanyakannya berkerja dalam sektor perindustrian berhampiran kawasan tersebut, namun masih ada kebanyakan mereka turut berkerja di ibu kota tetapi memilih untuk tinggal di Rawang. Peningkatan penduduk setempat serta ditambah pula dengan pembangunan menjadikan Rawang sebagai satu kawasan yang sering mengalami kesesakan lalu lintas. Terdapat beberapa kawasan di Rawang yang mengalami masalah kesesakan lalu lintas yang amat teruk setiap hari, antaranya ialah di Taman Seri Garing, persimpangan Sungai Choh serta di Jalan Rawang-Kuala Selangor berhampiran plaza tol Rawang.

Rajah 1: Peta mukim di Negeri Selangor

Rajah 2: Peta di daerah Gombak, Selangor.

Rajah 3: Kesesakan lalu lintas di hadapan Taman Seri Garing

 

2.0  PUNCA MASALAH KESESAKAN LALU LINTAS

Masalah kesesakan lalu lintas di Rawang bukanlah suatu perkara baharu. Ia telah berlaku sejak pembangunan petempatan serta kawasan perindustrian bertahun yang lepas. Antara punca berlaku kesesakan lalu lintas di bandar ini adalah disebabkan oleh:

2.1 Kepadatan Penduduk

Saban tahun, peningkatan di Rawang dari segi teknologi menunjukkan perkembangan yang positif selari dengan pertambahan penduduk. Rekod bancian penduduk pada tahun 1959 menunjukkan bilangan seramai 30,000 penduduk di sekitar Rawang, Selangor, dan kini pada tahun 2022, bancian penduduk di Rawang adalah lebih kurang 127,267 orang penduduk. Ini jelas sekali menunjukkan pertambahan penduduk meningkat dalam tempoh 63 tahun. Rajah di bawah menunjukkan bilangan populasi penduduk di Rawang dalam jangka masa tahun 1959 hingga tahun 2022.

Rajah 4: Bilangan penduduk di Rawang dari tahun 1959 hingga 2006.
(Rujukan: https://ms.zhujiworld.com/my/972269-rawang/)

Pertambahan penduduk ini adalah disebabkan oleh beberapa faktor, antaranya ialah peningkatan kemudahan kesihatan yang disediakan oleh pihak kerajaan. Infrastruktur kesihatan yang bagus mampu menyumbang kepada pertambahan penduduk melalui pembinaan klinik dan hospital di sekitar kawasan Rawang. Bukan itu sahaja, kemudahan pendidikan seperti pembinaan sekolah serta kolej-kolej pendidikan yang lain turut memberikan kesan kepada pertambahan penduduk. Kemudahan-kemudahan yang disediakan ini mampu menarik perhatian penduduk untuk menetap di Rawang dan sekitarnya.

Pertambahan penduduk akan memberikan kesan kepada peningkatan kesesakan lalu lintas. Hal ini disebabkan oleh setiap individu akan menggunakan kenderaan sama ada kereta, motosikal, bas dan sebagainya sebagai pengangkutan utama mereka dalam kehidupan seharian. Maka, penggunakan kenderaan persendirian yang terlalu banyak akan menyumbang kepada kesesakan lalu lintas. Tambahan pula di kawasan sekitar sekolah dan laluan pejalan kaki, kenderaan terpaksa diperlahankan bagi mengelakkan kemalangan daripada berlaku. Ini akan menyebabkan "ripple effect" atau kesesakan bersambungan, dan akan mengeruhkan lagi keadaan yang sedia ada sesak.

2.2 Kedudukan Berhampiran Ibu Kota

Antara faktor lain yang menyumbang kepada kesesakan lalu lintas adalah kerana kedudukan Rawang yang berhampiran dengan jalan utama ke ibu kota, Kuala Lumpur. Kebanyakan penduduk di Rawang bukan sahaja berkerja di kawasan sekitar itu, malah terdapat segelintir penduduk yang bekerja di Kuala Lumpur. Kedudukan Rawang dan Kuala Lumpur hanya dipisahkan dengan jarak sebanyak lebih kurang 30km dan tempoh masa lebih kurang 40 minit.

Rajah 5: Kedudukan antara Rawang dan Kuala Lumpur.

Selain daripada pekerjaan di ibu kota, laluan Rawang merupakan antara jalan alternatif yang menghubungkan antara negeri-negeri di Utara Malaysia seperti Kedah dan Perak dan negeri-negeri di Selatan Malaysia seperti Melaka dan Johor. Kedudukan Rawang di negeri Selangor yang terletak di laluan utara dan selatan menjadikan ia sebagai antara laluan utama perhubungan, khususnya apabila berlaku kesesakan di laluan lebuh raya. Penduduk akan mengambil keputusan untuk melalui laluan dalam bagi mengelakkan kesesakan tersebut dan Rawang merupakan antara kawasan yang akan terjejas apabila perkara ini berlaku.

2.3 Kemudahan Awam Yang Tidak Efisien

Kemudahan pengangkutan yang disediakan seperti bas awam dan kereta api memainkan pernanan yang besar bagi mengurangkan pencemaran udara serta mengurangkan kesesakan lalu lintas di beberapa kawasan. Tujuan penubuhan dan pelaksanaan kemudahan awam ini adalah menggalakkan penduduk berkongsi dan menggurangkan penggunaan kenderaan persendirian di atas jalan raya. Namun, kemudahan pengangkutan yang tidak efisien tidak mampu mengatasi masalah ini. Hal ini adalah disebabkan, penduduk akan berasa tidak selesa dan leceh untuk menggunakan perkhidmatan awam berbanding menggunakan kenderaan persendirian ke tempat yang ingin di tuju.

Umum mengetahui bahawa kemudahan kereta api yang disediakan di Rawang ialah komuter atau dikenali sebagai KTM. Laluan KTM ini menghubungkan antara Tanjung Malim, Perak hingga ke kawasan Klang, Selangor. Namun, isu yang berlaku ialah kekurangan kereta api yang disediakan menjadikan ia tidak efisien. Penduduk terpaksa menunggu sekitar satu hingga dua jam untuk menaiki kereta api seterusnya. Maka, ramai penduduk mengambil keputusan untuk memandu kenderaan sendiri ke tempat yang ingin dituju berbanding menghabiskan masa berjam-jam menunggu kereta api.

Selain dari itu, kemudahan pengangkutan bas awam yang terhad juga menjadi antara punca berlakunya kesesakan lalu lintas. Perkhidmatan bas yang disediakan hanyalah mampu menampung sehingga 30 hingga 40 orang penumpang sahaja. Ditambah pula kitaran bas dilakukan sebanyak satu jam sekali sahaja. Maka, penduduk akan berasa membuang masa kerana terpaksa berebut masa serta tempat untuk menaiki bas.

Seterusnya ialah kemudahan lampu isyarat yang sering mengalami kerosakan turut menyumbang kepada kesesakan lalu lintas di Rawang. Contohnya di kawasan persimpangan Taman Tun Teja/, kesesakan lalu lintas di kawasan tersebut adalah disebabkan oleh kewujudan lampu isyarat serta jumlah trafik yang tinggi terutamanya pada waktu puncak. Berdasarkan laporan "Road Traffic Volume Malaysia (RTVM)" data menunjukkan Tahap Perkhidmatan (Level of Service, LOS) di kawasan tersebut adalah sangat padat atau di kategori F. Maka, kesesakan lalu lintas ini wujud akibat daripada lampu isyarat yang tidak mempunyai sensor serta penyelenggaraan lampu isyarat yang jarang dilakukan.

 

3.0  KESAN BERLAKU MASALAH LALU LINTAS

Masalah kesesakan lalu lintas di Rawang akan memberikan kesan yang negatif kepada persekitaran. Antara kesan kesesakan lalu lintas di bandar ini adalah:

3.1  Keselamatan pejalan kaki

Kesesakan lalu lintas bukan sahaja menyumbang kepada peningkatan trafik jalan raya, malah, ia amatlah memberikan kesan kepada keselamatan pejalan kaki. Pejalan kaki didedifinisikan sebagai orang yang berjalan atau mengembara dengan menggunakan kaki sama ada berjalan ataupun berlari di jalan raya ataupun turapan. Bilangan kenderaan yang banyak setiap masa akan menjadi ancaman kepada para pejalan kaki kerana ia akan menyukarkan mereka untuk merentas jalan dan berjalan di kaki jalan. Ditambah pula dengan cara pemanduan yang tidak selamat dan terburu-buru akan mengeruhkan lagi keadaan jalan raya. Sikap terburu-buru dan pemanduan yang berbahaya bukan sahaja akan menyebabkan kemalangan malah ia juga berisiko menyebabkan kematian.

            Di Rawang, Selangor, terdapat beberapa kawasan sekolah terletak berhampiran laluan utama yang digunakan oleh penduduk dalam kehidupan seharian. Contohnya seperti di SMK Sri Garing, laluan trafik adalah amat sesak setiap hari dan kenderaan yang melalui jalan tersebut bukan sahaja terdiri daripada kereta dan motosikal, malah kenderaan berat seperti lori turut sama menggunakan laluan tersebut kerana pembinaan kilang di kawasan berhampiran. Ini memberikan kesan serta menggugat keselamatan pejalan kaki khususnya pelajar sekolah.

3.2  Pencemaran Udara dan Bunyi

Kesesakan lalu lintas adalah berkait rapat dengan pencemaran udara dan bunyi. Hal ini adalah disebabkan oleh bilangan kenderaan di atas jalan raya majoritinya menggunakan bahan bakar seperti petroleum dan diesel. Hasil daripada pembakaran bahan api ini akan membebaskan gas-gas rumah hijau yang berbahaya dan beracun kepada persekitaran. Pencemaran udara terbahagi kepada dua bahagian iaitu pencemaran primer dan pencemaran sekunder. Pencemaran primer ialah pencemaran yang dihasilkan sulfur monoksida dan karbon monoksida hasil daripada pembakaran tidak lengkap. Kebanyakan pencemaran udara primer ini dilepaskan melalui ekzos kenderaan, kawasan industri yang melepaskan asap atau bahan pencemar, dan penggunaan dapur arang kayu yang tidak terkawal. Gas karbon monoksida merupakan antara contoh pencemaran udara primer yang terhasil dari bahan bakar api kenderaan.

Pencemaran bunyi merupakan antara kesan pencemaran yang berlaku seiiring dengan masalah kesesakan lalu lintas. Pencemaran bunyi terhasil daripada bunyi yang kuat dan bising sama ada dari aktiviti manusia atau haiwaan sehingga mengganggu aktiviti atau keseimbangan kehidupan lain. Kebanyakan sumber pencemaran ini berlaku di kawasan aktiviti harian seperti sistem pengangkutan, yang terhasil daripada bunyi kenderaan, bunyi kapal terbang, dan kereta api. Perancangan bandar yang tidak tersusunakan menyebabkan pencemaran bunyi berlaku kerana pembinaan bangunan kilang dan kawasan perumahan yang bersebelahan antara satu sama lain akan mengeruhkan lagi keadaan semasa ditambah pula dengan aliran trafik yang tinggi. Bunyi yang dihasilkan daripada enjin dan hon kereta merupakan bunyi yang tidak menyenangkan telinga dan mengganggu pendengaran penduduk tempatan.

4.0  CADANGAN DAN LANGKAH MENGATASI MASALAH KESESAKANLALU LINTAS

Masalah kesesakan lalu lintas di Rawang dapat di atasi sekiranya pihak bertanggungjawab melaksanakan usaha-usaha yang dapat membantu mengurangkan masalah ini.   Antara cadangan dan langkah mengatasi masalah kesesakan lalu di Rawang ialah:

4.1  Menaiktaraf dan memperluas jalan raya

Pihak kerajaan telah mengambil berat berkenaan isu ini dan pelbagai langkah di cadangkan untuk menaiktaraf dan memperluaskan jalan raya di Rawang, Selangor. Menurut Menteri Kerja Raya, Datuk Seri Fadillah Yusof, pembinaan jalan pintas Rawang daerah Gombak (Rawang Bypass) iaitu jajaran dua lorong sehala sepanjang sembilan kilometer akan dapat memendekkan perjalanan dari Serendah ke pusat bandar raya Kuala Lumpur pada waktu puncak dari dua jam kepada 30 minit.  Pembinaan jajaran ini telah dikaji semula pada tahun 2006 dan diteruskan dengan pembinaan secara berstruktur bertingkat (elevated structure) sepanjang 2.7km bagi mengurangkan penerokaan hutan dikawasan rezab itu. Jabatan Kerja Raya (JKR) berpendapat bahawa menerusi pembukaan Jalan Pintas Rawang ini mampu mengatasi kesesakan lalulintas yang sering berlaku di Jalan Tun Teja/ Persekutuan 1 dan di Bandar Rawang. Malahan ia juga dapat memendekkan masa perjalanan dari Utara ke Kuala Lumpur pada waktu puncak daripada dua jam kepada 30 minit, selain meningkatkan pertumbuhan pembangunan di Rawang, Serendah, Batang Kali sehingga Tanjung Malim.

Rajah 6: Jalan Pintas Rawang yang menghubungkan Serendah dan Selayang.

 

4.2  Penyelenggaraan Lampu Isyarat

Antara usaha lain yang dipertingkatkan oleh pihak kerajaan ialah, penyelenggaraan lampu isyarat akan dilaksanakan secara berkala dan mengikut jadual bagi mengelakkan berlakunya masalah kerosakan lampu isyarat. Lampu isyarat memainkan peranan yang penting dalam mengawal kesesakan lalu lintas dan mampu mengawal pengguna jalan raya untuk memandu secara berhemah. Pihak JKR Selangor akan melaksanakan kajian awalan dan seterusnya Kajian Trafik. Menerusi kajian ini, pihak JKR akan berkerjasama dengan pihak UPEN Selangor untuk menambah lagi bilangan lampu isyarat di beberapa kawasan yang terlibat.

Bukan itu sahaja, jika terdapat kerosakan lampu isyarat di kawasan- kawasan trafik sesak seperti berhampiran sekolah, penguatkuasa seperti RELA atau polis trafik akan diperlukan bagi mengawal kesesakan jalan tersebut. Hal ini akan membantu melancarkan lagi laluan di kawasan tersebut serta dapat mengurangkan risiko kemalangan daripada berlaku.

 

4.3  Penggunaan Kenderaan Awam

Peningkatan kemudahan awam bukan sahaja mampu menyumbang kepada naik taraf sesuatu kawasan, malah ia juga mampu mengurangkan kesesakan lalu lintas di beberapa kawasan. Pihak kerajaan telah pun membincangkan mengenai kewajaran menambah jajaran stesen MRT atau LRT ke Rawang bagi mengurangkan kesesakan jalan raya bagi mereka yang bekerja di Kuala Lumpur. Menerusi pembinaan jajaran ini, penduduk yang tinggal di kawasan Rawang yang bekerja di ibu kota dapat memanfaatkan kemudahan ini dengan optimum. Hasilnya, penggunaan kenderaan bermotor akan dapat dikurangkan sekali gus mengalakkan berlakunya kesesakan lalu lintas.

Kemudahan kenderaan awam seperti bas dan kereta api secara amnya akan dipertingkatkan dari segi bilangan kuantiti perkhidmatan selaras dengan jumlah dan populasi di kawasan Rawang ini. Jika kenderaan awam ini mampu menampung kepadatan penduduk, maka penduduk tidak akan mengalami masalah untuk menunggu giliran bas atau kereta api dalam tempoh yang lama. Sistem pengangkutan awam ini haruslah dipastikan dapat diefisyenkan terutama tempoh perjalanan, kebolehcapaian, keselesaan kepada pengguna dan penduduk.

 

5.0  KESIMPULAN

Kesimpulannya, masalah pencemaran lalu lintas di Rawang bukanlah suatu isu yang baharu, malah ia telah berlaku sejak bertahun-tahun yang lepas. Masalah kesesakan ini umunya berlaku disebabkan oleh bilangan kepadatan penduduk yang terlalu tinggi di sekitar kawasan Rawang, Selangor. Bilangan populasi penduduk yang padat ditambah pula dengan beberapa faktor lain yang menyebabkan kesesakan lalu lintas ini meningkat seperti jalan raya yang sempit serta masalah pengangkutan awam. Kesannya, ia menyumbang kepada pencemaran udara dan bunyi yang dihasilkan daripada kenderaan bermotor seperti kereta, motosikal, lori dan sebagainya. Maka, pelbagai usaha haruslah dilaksanakan bagi mengawal masalah kesesakan lalu lintas di Rawang menjadi semakin teruk dan tidak terkawal. Kerjasama daripada semua pihak sama ada kerajaan dan rakyat adalah amat penting demi mengatasi isu ini dan demi kemaslahatan penduduk di sekitar kawasan Rawang.

 

6.0  RUJUKAN

Azni, E. S. (2022, April 5). Penduduk Terpaksa Hadap Isu Jalan sesak sejak puluhan tahun. Sinarharian. Retrieved June 11, 2022, from https://www.sinarharian.com.my/article/196455/EDISI/Penduduk-terpaksa-hadap-isu-jalan-sesak-sejak-puluhan-tahun

Dewan Negeri Selangor. (2018). ISU Kesesakan Lalu Lintas. Portal Rasmi Dewan Negeri Selangor. Retrieved June 11, 2022, from http://dewan.selangor.gov.my/question/isu-kesesakan-lalu-lintas/

Dewan Negeri Selangor. (2021). Kesesakan Lalu lintas Jalan Welman Rawang. Portal Rasmi Dewan Negeri Selangor. Retrieved June 11, 2022, from http://dewan.selangor.gov.my/question/kesesakan-lalu-lintas-jalan-welman-rawang/

Jaafar, N. (2022). Penduduk Desak Segerakan naik taraf Jalan Perindustrian. Sinar Harian. Retrieved June 11, 2022, from https://m.sinarharian.com.my/mobile-article?articleid=248677

Muzammil, Z., Amin, N. A. M., & Sidek, N. (2019, August 24). Larangan Kenderaan Berat Atasi Kesesakan di Taman Templer Rawang. Selangorkini. Retrieved June 11, 2022, from https://selangorkini.my/2019/08/larangan-kenderaan-berat-atasi-kesesakan-di-taman-templer-rawang/

Shamsuddin , M. A. (2017). Jalan Pintas Rawang Atasi Kesesakan - Berita Harian. Berita Harian. Retrieved June 11, 2022, from https://www.bharian.com.my/berita/nasional/2017/11/356302/jalan-pintas-rawang-atasi-kesesakan

Zulkifli, A. M. (2022, June 6). Tambah Jajaran MRT KE Rawang Mampu kurangkan Kesesakan trafik lembah klang. MalaysiaNow. Retrieved June 11,2022, from https://www.malaysianow.com/berita/2022/06/06/tambah-jajaran-mrt-ke-rawang-mampu-kurangkan-kesesakan-trafik-lembah-klang/


NAMA: ANNUR ANISE BINTI MUHAMMAD NOR HAKIM
NO. MATRIK: D20191088505
KUMPULAN: A

 

GEOGRAFI PENDUDUK: ISU BANJIR DAN KESAN KEPADA PENDUDUK DI DAERAH PITAS KHUSUSNYA KAMPUNG TAKA, PITAS

 

1.0 PENGENALAN

Banjir ialah satu bencana alam yang berlaku disebabkan oleh faktor klimatologi atau faktor iklim seperti keadaan suhu, taburan hujan, sejatan, pergerakan angin dan keadaan semulajadi muka bumi (Balek, 1983). Dalam konteks Malaysia, banjir adalah sesuatu yang berlaku secara tradisi terutamanya di Pantai Timur Semenanjung semasa musim tengkujuh. Peningkatan kekerapan banjir yang berlaku di Malaysia adalah disebabkan semulajadi akibat daripada perubahan monsun atau peningkatan kawasan setinggan di dalam bandar (Chan 1996; Jamaluddin & Sham 1987; Rose & Peter 2001). Banjir berlaku disebabkan sama ada hujan yang berterusan mengakibatkan kuantiti yang lebih besar daripada biasa atau air sungai yang melimpah ke tebing sungai ataupun kedua-duanya sekali (Balkema et al. 1993; Schulz et al. 1972). Oleh hal yang demikian, disebabkan bencana banjir di Malaysia berlaku secara kerap dan menyebabkan masyarakat banyak kehilangan tempat tinggal, nyawa, harta benda dan lain-lain.

 

2.0 KAWASAN KAJIAN (DAERAH PITAS)

 

Daerah Pitas terletak kira-kira 195 kilometer dari Kota Kinabalu dan 132 kilometer dari Kudat. Bersempadan dengan daerah Kota Marudu di sebelah barat, Daerah Beluran dan Paitan di sebelah timur. Populasi penduduk di daerah ini kebanyakkannya adalah daripada etnik Rungus dan orang Sungai (termasuk etnik Tambonuo) dan sedikit daripada kaum Cina serta kaum etnik minoriti yang lain.

 

Suatu masa lalu, nama daerah ini sinonim dengan daerah Kudat. Ramai yang beranggapan bahawa Pitas adalah Kudat. Golongan veteran masih dengan pemikiran bahawa 'Pitas di bawah Kudat'. Ini disebabkan sebelum tahun 1975, daerah ini ditadbir oleh daerah Kudat. Semua urusan pentadbiran dilakukan di daerah Kudat dengan menggunakan motorbot menyeberangi Teluk Marudu yang memakan masa perjalanan sekitar tiga jam. Pada masa yang sama, sewaktu zaman Jepun, ramai orang Cina di daerah Kudat melarikan diri ke daerah Pitas dan membuka petempatan di tebing-tebing Sungai Bengkoka. Oleh itu, penduduk tempatan akan menumpang motorbot peniaga Cina ke daerah Kudat untuk memasarkan hasil pertanian.

 

Nama Pitas adalah berasal dari perkataan "NOPITAS" iaitu perkataan bahasa suku Kaum Sungai yang bererti 'terputus'. Pada masa itu Sungai Bengkoka dilanda banjir dan akibat arus banjir yang deras Sungai Bengkoka telah terputus. Maka perkataan "NOPITAS" (terputus) diabadikan oleh penduduk pada masa itu dengan menjadi Pitas sehingga sekarang. Pada tahun 1975, Pitas dinaiktaraf menjadi daerah penuh dengan wujudnya cawangan beberapa agensi kerajaan seperti JKR, Pondok Polis, Pendidikan dan Kesihatan. Walau bagaimanapun, dengan kemudahan dan bilangan staf yang terhad, tidak banyak urusan rasmi yang dapat diselesaikan di daerah ini.

 

Gambar 1: Peta Daerah Pitas

Sumber: Internet

 

Kebanyakkan urusan yang dijalankan masi merujuk di daerah Kudat. Menjelang awal 80-an tapak Pekan Baru Pitas telah dikenalpasti dengan bermulanya pembinaan bangunan urusetia. Sejak itu, daerah ini mula berubah wajah dengan lebih banyak agensi kerajaan dibuka. Apabila jalan raya ke Kota Marudu boleh digunakan penduduk dengan menggunakan kereta menuju ke Kudat maka penggunaan melalui laut semakin tidak popular sehinggalah sekitar tahun 1997. Kampung Taka Pitas terletak kira-kira dua kilometer dari Pekan Baru Pitas, kawasan ini sering dilanda banjir akibat daripada limpahan sungai Kampung Taka, Pitas.

 

3.0 PUNCA MASALAH BANJIR DI KAMPUNG TAKA, PITAS

 

Antara punca masalah banjir berlaku adalah disebabkan ketiadaan hutan sebagai tadahan hujan. Hutan merupakan satu kawasan yang menempatkan pelbagai jenus tumbuhan dan haiwan. Selain itu, hujan juga boleh dijadikan sebagai pengimbang ekosistem dunia dengan merendahkan kadar suhu. Tumbuhan yang berperanan sebagai menyerap air hujan yang turun ke permukaan bumi dengan kadar antara dua peratus sehingg 20%. Kemudian air yang diserap akan dialirkan ke anak-anak pokok melalui akar. Proses pemeluwapan dilakukan dengan membebaskan semula titisan-titisan air ke udara secara tidak langsung kitaran air secara semula jadi berlaku. Pemusnahan hutan menyebabkan hujan terus turun ke bumi tanpa diserap oleh tumbuhan. Hujan yang turun dengan lebat menyebabkan air mengalir dengan banyak ke dalam sungai. Sungai tidak dapat  menampung air hujan dalam jumlah yang banyak seterusnya berlaku limpahan air sungai yang mengakibatkan hujan.

 

 

Gambar 2: Aktiviti penebangan hutan di daerah Pitas

Sumber: Kajian Lapangan tahun 2022

 

 

            Selain itu, hakisan sungai yang kerap berlaku juga merupakan punca masalah banjir. Hakisan sungai berlaku disebabkan oleh dua faktor iaitu hakisan berlaku secara semula jadi dan pembuangan sisa domestik manusia. Faktor semula jadi berlaku apabila hujan turun dengan lebat, air akan mengalir deras dan membentuk satu mendapan di dasar sungai. Seterusnya sungai akan menjadi cetek. Begitu juga dengan aktiviti manusia yang suka membuang sisa domestik seperti sampah sarap dan sisa-sia industri ke dalam sungai boleh menyebabkan sungai menjadi cetek dan pengaliran air tersekat. Apabila hujan lebat turun, sungai yang telah menjadi cetek akibat hakisan semula jadi atau pencemaran tidak dapat menampung atau mengalir air hujan yang banyak. Akhirnya air sungai akan melimpah ke tebing seterusnya banjir berlaku.

 

 

Gambar 3: Sungai Taka, Pitas.

Sumber: Kajian Lapangan tahun 2022

 

            Selanjutnya, masalah sistem perparitan yang tidak terancang di daerah Pitas. Masalah banjir yang sering melanda di kampung-kampung adalah disebabkan kekurangan sistem perparitan yang dibina serta ianya terlalu kecil dan cetek. Masalah sistem perparitan yang tidak diselenggara dengan baik menyebabkan sistem perparitan ditumbuhi tumbuhan dan sampah sarap yang menyebabkan sistem perparitan kelihatan semak serta aliran air hujan tersekat. Hal ini menyebabkan air dalam sistem perparitan mudah naik dan berlakunya banjir kilat dengan cepat.

 

 

Gambar 4: Sistem Perparitan di daerah Pitas

Sumber: Kajian Lapangan tahun 2022

 

4.0 KESAN BANJIR KEPADA PENDUDUK DI KAMPUNG TAKA, PITAS

 

Fenomena bencana banjir menjadi tradegi kepada penduduk di daerah Pitas khususnya di Kampung Taka Pitas kerana mendatangkan pelbagai bentuk kemusnahan dan kerosakan. Kemusnahan akibat banjir yang berlaku memberikan impak negatif dari sudut sosial ke atas penduduk di daerah Pitas. Berdasarkan hasil kajian, impak yang dialami oleh penduduk merangkumi aspek perpindahan penduduk, ekonomi dan kesihatan.

 

            Impak sosial yang boleh dilihat daripada kejadian banjir adalah perpindahan penduduk. Kesan daripada kemusnahan tempat tinggal ini menyebabkan penduduk terutamanya di Kampung Taka Pitas terpaksa berpindah meninggalkan kediaman mereka ke kawasan yang lebih selamat. Berdasarkan data yang diperoleh, jumlah keseluruhan mangsa banjir yang telah dipindahkan di Kampung Taka, Pitas adalah seramai 725 orang. Banjir besar yang berlaku di daerah Pitas telah menyaksikan sebahagian besar kawasan kediaman mangsa telah ditenggelami air. Ketika itu, ada mangsa banjir dipindahkan ke pusat pemindahan sementara ada juga memilih untuk tinggal sementara di rumah kenalan. Kebanyakkan mangsa banjir ketika itu dipindahkan ke pusat-pusat pemindahan sementara seperti sekolah, masjid dan dewan orang ramai. Bahkan, ada di antara mereka yang tidak sempat berpindah kerana air naik dengan mendadak. Penduduk di kampung Taka, Pitas terpaksa berlindung di tempat tinggi seperti atas bumbung atau bukit berhampiran menunggu masa untuk diselamatkan dan ada yang berlindung sehingga air kembali surut. Kesan daripada perpindahan tersebut bukan sahaja boleh menyebabkan tahap kesejahteraan mangsa banjir menurun malah aktiviti harian mangsa banjir dan penduduk di kampung Taka, Pitas turut terganggu. Terdapat dalam kalangan mangsa banjir merasa tidak selesa tinggal di pusat berkenaan disebabkan bising.

 

Gambar 5: Perpindahan penduduk ke Dewan daerah Pitas

Sumber: Kajian lapangan tahun 2022

 

Selain itu, kesan yang paling dirasai mangsa banjir ialah kesan ekonomi. Kejadian bencana banjir telah membawa kerugian kepada ekonomi penduduk sama ada disebabkan harta benda mereka tenggelam ataupun dihanyutkan oleh arus deras. Kerugian ekonomi ini merupakan impak yang besar dan boleh dinilaikan dari segi wang ringgit. Kehilangan aset melibatkan kerugian daripada pemilikan harta benda oleh mangsa banjir dan penduduk sekitarnya. Terdapat aset yang sama sekali tidak akan dapat dikembalikan seperti kehilangan rumah, kenderaan, barangan berharga, pekakas rumah dan barangan saraan hidup menyebabkan kemerosotan ekonomi bagi penduduk di kampung Taka, Pitas. Taksiran kerugian akibat kerosakan dan kehilangan aset menunjukkan mangsa banjir terpaksa berbelanja untuk menggantikan atau menambahpulih yang telah rosak. Impak ekonomi daripada kemusnahan dan kehilangan aset mengakibatkan satu kejatuhan dalam kualiti hidup atau kemelesetan serius daripada pelaburan sosial.  Meskipun terdapat aset gantian hasil daripada sumbangan atau dibeli kemudiannya namum sama sekali tidak dapat menggantikan kehilangan aset sebelum ini yang dianggap sebagai satu kerugian. Keadaan ini bertambah serius apabila mangsa bencana tidak mempunyai jaminan sosial seperti insuran menyebabkan proses untuk mendapatkan semula apa yang telah hilang menjadi satu hambatan apabila dipengaruhi oleh faktor umur, kesihatan dan juga kebergantungan (Lindell & Prater, 2008). Bencana banjir yang berlaku bukan sahaja melibatkan kesan ekonomi yang boleh dinilaikan tetapi secara tidak langsung boleh mengakibatkan kesan ekonomi yang mendalam kepada mangsa disebabkan oleh kejatuhan ekonomi yang teruk.

 

Di samping itu, bencana banjir yang berlaku membawa impak terhadap  kesihatan mangsa terutamanya terhadap aspek emosi atau psikologi mereka. Kesan psikologikal yang diterima adalah berbeza bagi setiap individu mengikut perbezaan usia, jantina, tempat atau daerah (Rohnany Nasir & Zainab Zamani, 2012). Kesan masalah banjir mengikut Norris (2005) termasuk mengalami tekanan, kebimbangan, kecelaruan, panik dan masalah kesihatan. Kebanyakkan mangsa banjir mengalami kecemasan (distress) kerana merasa terancam, risau dan sedih atas kehilangan yang menimpa diri dan keluarga serta masalah lain seperti kekurangan keperluan asas hidup seperti tempat tinggal, makanan, minuman dan sebagainya. Keadaan ini jelas menunjukkan bahawa masalah banjir di kampung Taka, Pitas menyebabkan mereka berasa takut dan trauma apabila berhadapan dengan keadaan tertentu. Trauma atau post-traumatic stress disorder merupakan satu tindak balas emosi terhadap sesuatu keadaan mengejutkan atau menyedihkan dan seterusnya trauma boleh menyebabkan kebimbangan dalam kalangan mangsa banjir (Carrol et al., 2010). Penduduk banjir juga berhasrat untuk berpindah dari kediaman mereka kerana setiap kali hujan lebat mereka mengalami masalah banjir tetapi dalam mengalami masalah kewangan kerana tidak mampu membayar kadar sewa yang tinggi di kawasan lain, mereka terpaksa untuk tinggal di kawasan tersebut. Tuntutan kerja juga menyebabkan mangsa banjir terus menetap di beberapa kampung yang cenderung banjir seperti Kampung Taka, Pitas.

 

Gambar 6: Pengagihan makanan kepada mangsa banjir di Kampung Taka, Pitas

Sumber: Kajian lapangan tahun 2022

 

5.0 CADANGAN RELEVAN BAGI MENGATASI MASALAH BANJIR DI KAMPUNG TAKA, PITAS

 

Cadangan yang perlu diambil bagi mengatasi masalah banjir ialah usaha mendalamkan sungai perlu digiatkan dengan segera. Kebanyakkan kejadian banjir berlaku kerana kecetekan sungai. Jika dahulu sungai mampu mengalirkan sejumlah air yang banyak dalam sesuatu masa, kini pengaliran telah berkurangan. Hal ini demikian kerana proses pemendapan dan pembuangan bahan-bahan baungan. Langkah untuk menangani masalah ini adalah dengan menjalankan proses pendalaman sungai dengan mengorek semua lumpur dan kekotoran yang terdapat di dasar sungai. Apabila proses ini dilakukan, sungai bukan sahaja menjadi dalam tetapi mampu mengalirkan jumlah air hujan dengan banyak. Bertitik tolak dengan itu, Jabatan Parit dan Saliran perlu lebih proaktif dalam mengatasi masalah ini.

            Seterusnya, pihak kerajaan juga perlu mengawal kegiatan pembalakan untuk mengelakkan banjir besar berlaku. Kegiatan pembalakan di kawasan pinggir sungai menyebabkan tanah terhakis lalu tanah itu mengalir ke sungai. Keadaan yang sama juga berlaku apabila aktiviti pembalakan giat dilakukan di lereng-lereng bukit. Oleh itu, pemeliharaan hutan merupakan cara yang terbaik untuk mengatasi masalah banjir. Hutan boleh dijadikan sebagai kawasan tadahan yang mampu menyerap air hujan daripada mengalir terus ke bumi. Tumbuhan yang berfungsi sebagai menyerap air hujan dan air mengalir dengan perlahan-lahan ke arah anak-anak sungai. Namun hakikatnya yang berlaku sekarang ialah bukit bukau kian gondol dan rata serta hutan belantara berganti hutan batu dengan alasan untuk pembinaan bangunan.

 

            Selain itu, setiap kawasan perumahan perlu disediakan sistem perparitan yang sempurna. Banjir sering berlaku apabila air yang bertakung di sesuatu tempat tidak dapat mengalir ke kawasan yang rendah untuk dialirkan ke sungai. Apabila hal ini berlaku, terjadilah banjir kilat setelah hujan lebat turun selama beberapa jam. Oleh hal demikian, sistem perparitan hendaklah diselenggara dan di periksa dari semasa ke semasa. Hal ini perlu diberikan perhatian kerana terdapat kawasan perumahan yang dimajukan dengan sistem perparitan yang terkini, namun air dari parit itu tidak dapat mengalir ke taman perumahan berdekatan sebelum air tersebut mengalir ke sungai. Hal ini demikian kerana antara sebuah kawasan perumahan dengan kawasan perumahan  yang lain tidak mempunyai sistem perparitan yang sempurna. Jika keadaan ini tidak dibendung akan mendatangkan masalah kepada kawasan perumahan lama kerana kawasan perumahan baharu biasanya dibuat di kawasan yang lebih tinggi. Situasi ini boleh dikaitkan dengan pepatah melayu "orang lain yang makan nangka, orang lain yang terkena getah". Air dari kawasan perumahan lain, tetapi kawasan perumahan yang lain menerima azabnya.

 

6.0 KESIMPULAN

 

Masalah banjir sememangnya memberi kesan yang besar dan mengakibatkan berlaku gangguan kepada kehidupan sosial  manusia. Selain merubah aspek persekitaran fizikal penduduk, bencana tersebut memberi kesan terhadap kehidupan manusia. Masalah banjir yang berlaku di daerah Pitas khususnya di Kampung Taka, Pitas menyebabkan kualiti hidup penduduknya merosot terutama bagi mereka yang menjadi mangsanya. Bencana banjir yang berlaku memberi impak sosial terhadap perpindahan penduduk, ekonomi dan kesihatan dalam kalangan penduduk. Impak ekonomi merupakan impak yang ketara dan paling dirasai oleh hampir kesemua mangsa banjir yang terlibat. Hal ini kerana kehilangan aset adalah satu kejatuhan dalam kualiti hidup atau kemelesetan serius daripada pelaburan sosioekonomi mangsa banjir. Dengan mengambil cadangan yang proaktif  penduduk mampu untuk meminimumkan impak negatif masalah banjir sekiranya berlaku lagi.

 

RUJUKAN

Balek, J. (1983). Hydrology and Water Reources in Tropical Regions. Developments in Water Science 18.

 

Carrol, B., Balogh, R., Morbey, H. dan Aroaz, G. 2010. Health and social   impact of flood disaster: responding yo needs and implications for           practice. Disasters, 34(1), pp. 1045-1063.

 

Chan, N.W. dan Parker, D.J. (1996). Response to Dynamic Flood hazard   Factors in Peninsular Malaysia, The Geographical Journal 162 (3), November, 313-325.

           

Jamaluddin, J. & S. Sham (1987). Development Process, Soil Erosion and Flashfloods in the Kelang Valley Region, Peninsular Malaysia: A general consideration. Arch Hydrobiol Beih 28: 399-405.

 

Lindell, M. K., dan Prater, C. S., 2003. Assessing community impacts of     natural disasters. Natural Hazard Review, 4(4), pp. 176-185.

 

Norris, F. H., 2005. Range, magnitude and duration of the effects of disasters       on mental health. Daripada        http://www/redmh.org/research/general/REDMH_effects.pdf [Diakses          pada 1 Jun 2022].

           

Rohany Nasir & Zainab Ahmad Zamani, 2012. Kesan psikologi ke atas       penduduk setempat akibat banjir besar Johor 2006/2007. Dlm:                      Baharudin, Y., Maimon, A., dan Salmijah,S., ed. 2012. Banjir Besar          Johor. Bangi: Penerbit UKM. Pp. 102-113.

 

Rose, S & Peter, E.N. (2001). Effect of Urbanization on Stream Flow in the            Atlanta Area (Georgia, USA): A comparative Balkema, A.A., Rotterdam     & Brookefield 1993, Hydrology and Water Management of Deltaic           Areas. Netherland: Center for Civil Engineering Research and Codes          hydrological approach. Hydrological Processess 15(8): 1441-1457.

 

Schulz, E.F., Koelzer, V.A. & Mohmood, K. (1972). Floods and Droughts,   United States: Water Resources Publications.

 

NAMA : ALQUWIMAFATHA BINTI ALFIAN

NO MATRIKS : D20201094294

KUMPULAN: B

 

 

PENCEMARAN AIR DI SUNGAI PINANG GEORGETOWN

Pencemaran di Sungai Pinang, Pulau Pinang

1.0  Ringkasan kes

Peningkatan sektor industri dan urbanisasi yang berlaku di negara Malaysia telah menjadikan sungai sebagai sumber air untuk penduduk (Chan,2005). Berdasarkan hasil kajian, yang dijalankan di sungai pinang yang terletak di bandar Georgetown iaitu di kawasan daerah timur laut di Pulau Pinang. Bandar Georgetown merupakan bandar yang kecil namun bandar ini mempunyai populasi penduduk kedua tertinggi di Pulau Pinang. Sungai Pinang telah tercemar disebabkan beberapa faktor seperti urbanisasi penduduk, pembuangan sampah yang tidak terkawal,pelepasan sisa air. Dari hasil kajian dan temu bual menunjukkan punca utama yang menyebabkan sungai pinang tercemar adalah sikap penduduk yang sering membuang sisa buangan sampah dari rumah ke dalam sungai. Sikap tidak bertanggungjawab dan tidak sayang akan alam sekitar telah memudaratkan penduduk di kawasan sungai itu sendiri apabila kualiti air sudah mencapai paras yang tidak selamat untuk digunakan.

 

 

PETA SUNGAI PINANG

 

2.0 Faktor-faktor yang menyebabkan berlakunya pencemaran air

Antara faktor yang menyebabkan berlakunya pencemaran air di sungai pinang adalah pembuangan sisa domestik, sisa dari penternakan haiwan,sisa industri dari kilang,tanah runtuh dari tapak pembinaan, dan air larian dari aktiviti manusia (Naemah,2006). Sisa air dari kawasan tempat tinggal penduduk juga telah meningkatkan bahan pencemar yang dilepaskan ke kawasan sungai dan menjadi punca utama kepada pencemaran sungai (Yen,2017). Dari hasil analisis pembersihan sungai yang dilakukan menunjukkan 88.9% sisa buangan sampah boleh dikitar semula seperti bekas makanan,tin minuman,penyedut minuman dan kertas. Kerajaan negeri juga telah menyatakan peningkatan sisa domestik dari tahun 2013 sehingga tahun 2014 iaitu 15 tan sehingga 50 tan (The Sun Daily,2015).

 

GRAF INDEKS KUALITI AIR

Berdasarkan graf di atas menunjukkan kualiti indeks air berada di kelas keempat dan meningkat ke kelas ketiga pada tahun 2015. Kualiti indeks air pada kelas ketiga pada tahun 2015 menunjukkan air sungai itu memerlukan rawatan secara besar-besaran disebabkan kualiti air yang sangat kotor.

 

3.0 Masalah yang berlaku

Pada tahun 2015, Sungai Pinang telah direkodkan sebagai kelas ketiga iaitu  kualiti air sungai pada ketika itu tidak selamat digunakan oleh penduduk (Laporan Kualiti Alam Sekitar).Hal ini kerana, penduduk di kawasan itu hanya bergantung kepada kerajaan negeri sahaja untuk menyelesaikan isu pencemaran air sungai yang berlaku. Kerajaan Negeri juga telah mengeluarkan bajet sebanyak RM 20,000 untuk menggunakan peralatan teknologi iaitu interseptor untuk mengaut sampah-sampah di dalam sungai dan usaha untuk memulihkan kualiti air di sungai pinang. Dengan kewujudan peralatan teknologi sahaja masih tidak mampu untuk menyelesaikan masalah pencemaran air di sungai tersebut. Hal ini kerana, sikap penduduk yang masih membuang sampah-sarap dan sisa buangan dari rumah ke sungai. Dari hasil temu bual bersama penduduk kampung di sekitar kawasan tersebut kurang cakna akan projek yang dijalankan oleh kerajaan negeri untuk membersihkan kawasan sungai tersebut. Sikap kurang kesedaran akan kepentingan menjaga kualiti air sungai dan pengetahuan akan pengurusan sungai menyebabkan isu sungai tercemar ini tidak dapat diatasi dengan baik.

 

 JADUAL INDEKS KUALITI AIR

Berdasarkan jadual di atas menunjukkan indeks kualiti air yang diklasifikaikan kepada lima kelas iaitu sekiranya indeks kualiti air melebihi nilai 9.27, menunjukkan sungai ini dikonservasi untuk alam sekitar dan tidak memerlukan rawatan. Indeks kualiti air pada kelas kedua iaitu nilai 7.65-92.7 menunjukkan kualiti air sungai boleh digunakan untuk tujuan rekreasi. Bagi kelas ke tiga iaitu nilai 51.9 – 76.5 menunjukkan pembersihan sungai secara besar-besaran diperlukan. Kualiti air pada kelas keempat iaitu 31.0-51.9 pula menunjukkan air sungai itu boleh dijadikan pengairan dan kualiti air kurang dari 31.0 pula menunjukkan air sungai itu tidak boleh digunakan kerana terlalu kotor dan tidak selamat untuk digunakan oleh penduduk dan membawa kemudaratan kepada kesihatan. Keadaan sungai pinang yang telah tercemar telah memberi kesan yang negatif kepada penduduk dari segi kesihatan dan keselesaan penduduk di mana bau yang kurang menyenangkan dari sungai telah menganggu keselesaan penduduk dalam rutin seharian.

 

4.0 Cadangan penyelesaian

Antara salah satu punca yang menyebabkan isu pencemaran sungai tidak dapat diatasi adalah kerana sikap penduduk yang hanya mengharapkan pihak berkuasa untuk menyelesaikan isu pencemaran yang berlaku tanpa berusaha untuk tidak membuang sampah ke dalam sungai di mana pembuangan sampah yang tidak terkawal menjadi salah satu punca pencemaran sungai terus berlaku saban tahun. Maka, antara cadangan penyelesaian yang perlu dilaksanakan adalah memupuk sikap tanggungjawab dan alam sekitar dalam kalangan penduduk untuk bersama-sama menjaga kualiti air sungai dari terus tercemar. Sebagai contoh, melaksanakan gotong-royong dalam kalangan penduduk untuk membersihkan sungai pinang dan menjalankan kempen kesedaran agar penduduk dapat menguruskan sisa pembuangan sampah dengan baik. Sebagai contoh, penduduk boleh melakukan kitar semula terhadap barangan seperti botol plastik untuk dijadikan sebagai barangan terpakai.

5.0 Rujukan

Chan, N. W. (2005). Sustainable management of rivers in Malaysia: Involving all stakeholders. International Journal of River Basin Management, 3(3), 147-162. doi: 10.1080/15715124.2005.9635254

 

DOE (Department of Environment). (2016). Malaysia Environmental Quality Report 2015 (D. o. E.  Malaysia, Trans.). In D. o. E. Malaysia (Ed.). Selangor: Department of Environment Malaysia.

 

Naemah, F., SaadI, M., Norulaini, N., RahmanI, N. A., Kadi, M. O. A., & Omar, F. M. (2006). Identification of Pollution Sources within the Sungai Pinang River Basin. Paper presented at the Malaysian Research Group International Conference, Manchester, United Kingdom.

 

The Sun Daily (2015). Three times more rubbish in Sg Pinang since 2013. Retrieved fromhttp://www.thesundaily.my/news/1380106. Accessed on 18 January 2018.

 

Yen, L. J., Matsumoto, Y., Yin, C. S., Wern, H. C., Inoue, T., Usami, A., . . . Yagi, A. (2017). Characteristics  of water quality of rivers related to land-use in Penang Island Malaysia. AIP Conference Proceedings, 1892(1), 040008. doi: 10.1063/1.5005688

NUR AQILAH BINTI MOHAMAD TAIB

D20182085939

KUMPULAN A

Virus-free. www.avast.com

PENCEMARAN DI SUNGAI PINANG, GEORGETOWN

Pencemaran di Sungai Pinang, Pulau Pinang

1.0  Ringkasan kes

Peningkatan sektor industri dan urbanisasi yang berlaku di negara Malaysia telah menjadikan sungai sebagai sumber air untuk penduduk (Chan,2005). Berdasarkan hasil kajian, yang dijalankan di sungai pinang yang terletak di bandar Georgetown iaitu di kawasan daerah timur laut di Pulau Pinang. Bandar Georgetown merupakan bandar yang kecil namun bandar ini mempunyai populasi penduduk kedua tertinggi di Pulau Pinang. Sungai Pinang telah tercemar disebabkan beberapa faktor seperti urbanisasi penduduk, pembuangan sampah yang tidak terkawal,pelepasan sisa air. Dari hasil kajian dan temu bual menunjukkan punca utama yang menyebabkan sungai pinang tercemar adalah sikap penduduk yang sering membuang sisa buangan sampah dari rumah ke dalam sungai. Sikap tidak bertanggungjawab dan tidak sayang akan alam sekitar telah memudaratkan penduduk di kawasan sungai itu sendiri apabila kualiti air sudah mencapai paras yang tidak selamat untuk digunakan.

 

PETA SUNGAI PINANG

  

  

2.0 Faktor-faktor yang menyebabkan berlakunya pencemaran

Antara faktor yang menyebabkan berlakunya pencemaran air di sungai pinang adalah pembuangan sisa domestik, sisa dari penternakan haiwan,sisa industri dari kilang,tanah runtuh dari tapak pembinaan, dan air larian dari aktiviti manusia (Naemah,2006). Sisa air dari kawasan tempat tinggal penduduk juga telah meningkatkan bahan pencemar yang dilepaskan ke kawasan sungai dan menjadi punca utama kepada pencemaran sungai (Yen,2017). Dari hasil analisis pembersihan sungai yang dilakukan menunjukkan 88.9% sisa buangan sampah boleh dikitar semula seperti bekas makanan,tin minuman,penyedut minuman dan kertas. Kerajaan negeri juga telah menyatakan peningkatan sisa domestik dari tahun 2013 sehingga tahun 2014 iaitu 15 tan sehingga 50 tan (The Sun Daily,2015).

 

GRAF INDEKS KUALITI AIR

 

Berdasarkan graf di atas menunjukkan kualiti indeks air berada di kelas keempat dan meningkat ke kelas ketiga pada tahun 2015. Kualiti indeks air pada kelas ketiga pada tahun 2015 menunjukkan air sungai itu memerlukan rawatan secara besar-besaran disebabkan kualiti air yang sangat kotor.

 

3.0 Masalah yang berlaku

Pada tahun 2015, Sungai Pinang telah direkodkan sebagai kelas ketiga iaitu  kualiti air sungai pada ketika itu tidak selamat digunakan oleh penduduk (Laporan Kualiti Alam Sekitar).Hal ini kerana, penduduk di kawasan itu hanya bergantung kepada kerajaan negeri sahaja untuk menyelesaikan isu pencemaran air sungai yang berlaku. Kerajaan Negeri juga telah mengeluarkan bajet sebanyak RM 20,000 untuk menggunakan peralatan teknologi iaitu interseptor untuk mengaut sampah-sampah di dalam sungai dan usaha untuk memulihkan kualiti air di sungai pinang. Dengan kewujudan peralatan teknologi sahaja masih tidak mampu untuk menyelesaikan masalah pencemaran air di sungai tersebut. Hal ini kerana, sikap penduduk yang masih membuang sampah-sarap dan sisa buangan dari rumah ke sungai. Dari hasil temu bual bersama penduduk kampung di sekitar kawasan tersebut kurang cakna akan projek yang dijalankan oleh kerajaan negeri untuk membersihkan kawasan sungai tersebut. Sikap kurang kesedaran akan kepentingan menjaga kualiti air sungai dan pengetahuan akan pengurusan sungai menyebabkan isu sungai tercemar ini tidak dapat diatasi dengan baik.

 

 

JADUAL INDEKS KUALITI AIR

 

 

Berdasarkan jadual di atas menunjukkan indeks kualiti air yang diklasifikaikan kepada lima kelas iaitu sekiranya indeks kualiti air melebihi nilai 9.27, menunjukkan sungai ini dikonservasi untuk alam sekitar dan tidak memerlukan rawatan. Indeks kualiti air pada kelas kedua iaitu nilai 7.65-92.7 menunjukkan kualiti air sungai boleh digunakan untuk tujuan rekreasi. Bagi kelas ke tiga iaitu nilai 51.9 – 76.5 menunjukkan pembersihan sungai secara besar-besaran diperlukan. Kualiti air pada kelas keempat iaitu 31.0-51.9 pula menunjukkan air sungai itu boleh dijadikan pengairan dan kualiti air kurang dari 31.0 pula menunjukkan air sungai itu tidak boleh digunakan kerana terlalu kotor dan tidak selamat untuk digunakan oleh penduduk dan membawa kemudaratan kepada kesihatan. Keadaan sungai pinang yang telah tercemar telah memberi kesan yang negatif kepada penduduk dari segi kesihatan dan keselesaan penduduk di mana bau yang kurang menyenangkan dari sungai telah menganggu keselesaan penduduk dalam rutin seharian.

INTERSEPTOR SAMPAH

 

4.0 Cadangan penyelesaian

Antara salah satu punca yang menyebabkan isu pencemaran sungai tidak dapat diatasi adalah kerana sikap penduduk yang hanya mengharapkan pihak berkuasa untuk menyelesaikan isu pencemaran yang berlaku tanpa berusaha untuk tidak membuang sampah ke dalam sungai di mana pembuangan sampah yang tidak terkawal menjadi salah satu punca pencemaran sungai terus berlaku saban tahun. Maka, antara cadangan penyelesaian yang perlu dilaksanakan adalah memupuk sikap tanggungjawab dan alam sekitar dalam kalangan penduduk untuk bersama-sama menjaga kualiti air sungai dari terus tercemar. Sebagai contoh, melaksanakan gotong-royong dalam kalangan penduduk untuk membersihkan sungai pinang dan menjalankan kempen kesedaran agar penduduk dapat menguruskan sisa pembuangan sampah dengan baik. Sebagai contoh, penduduk boleh melakukan kitar semula terhadap barangan seperti botol plastik untuk dijadikan sebagai barangan terpakai.

5.0 Rujukan

Chan, N. W. (2005). Sustainable management of rivers in Malaysia: Involving all stakeholders. International Journal of River Basin Management, 3(3), 147-162. doi: 10.1080/15715124.2005.9635254

 

DOE (Department of Environment). (2016). Malaysia Environmental Quality Report 2015 (D. o. E.  Malaysia, Trans.). In D. o. E. Malaysia (Ed.). Selangor: Department of Environment Malaysia.

 

Naemah, F., SaadI, M., Norulaini, N., RahmanI, N. A., Kadi, M. O. A., & Omar, F. M. (2006). Identification of Pollution Sources within the Sungai Pinang River Basin. Paper presented at the Malaysian Research Group International Conference, Manchester, United Kingdom.

 

The Sun Daily (2015). Three times more rubbish in Sg Pinang since 2013. Retrieved fromhttp://www.thesundaily.my/news/1380106. Accessed on 18 January 2018.

 

Yen, L. J., Matsumoto, Y., Yin, C. S., Wern, H. C., Inoue, T., Usami, A., . . . Yagi, A. (2017). Characteristics  of water quality of rivers related to land-use in Penang Island Malaysia. AIP Conference Proceedings, 1892(1), 040008. doi: 10.1063/1.5005688

NUR AQILAH BINTI MOHAMAD TAIB

D20182085939

Virus-free. www.avast.com